110
Bilgi Felsefesi (Epistemoloji) nedir?

Bilgi Felsefesi (Epistemoloji) bilginin doğasını, kapsamını, kaynaklarını, koşullarını, türlerini, sınırlarını, değerini ve kökenini araştıran felsefe dalıdır. Bilgi felsefesinin diğer bir adı bilgi kuramıdır.

Tanım
Bilgi Felsefesi (Epistemoloji) bilginin doğasını, kapsamını, kaynaklarını, koşullarını, türlerini, sınırlarını, değerini ve kökenini araştıran felsefe dalıdır. Bilgi felsefesinin diğer bir adı bilgi kuramıdır.

Temel kavramlar
-Bilgi
Bilgi, öznenin nesne ile kurduğu bağdan çıkan üründür. İnsanın nesneye yönelmesi ile bilgi oluşur. Bilgi, suje ile obje arasındaki ilişkiden doğan her türlü üründür.
-Doğruluk
Kavramlarla (nesnenin düşüncedeki karşılıkları) nesnel gerçeklik arasındaki uygunluktur, yani düşüncenin objesine uygunluğudur. Bir düşünceyi dile getiren yargının gerçek ile uyuşmasıdır. Bilginin nesnesiyle çakışmasıdır.
-Gerçeklik
Varlığın insan zihninden bağımsız olarak nesnel dünyada var oluşunu temsil eder. Somut olan, zihin dışında varolandır. "kalem" kavramı sadece zihinde değil, zihin dışında da vardır.

Doğruluk bilgiyle, gerçeklik nesnel dünyada varoluşla alakalıdır. Bilgi ile gerçeğin uyumu bilginin doğruluğunu sağlar.
"Ay" gerçek, "ay dünyanın etrafından dönüyor." bilgisi doğrudur.
“Şu kalem mavidir.” bilgisi, kalem gerçekten mavi ise, doğrudur.

Doğruluk kuramları
-Uygunluk (Örtüşme) kuramı
Yargının gerçeğe uygun olması, gerçeklikle bire bir uyuşmasıdır. Bu tür bilgi doğrudur. (empirik/deneysel doğruluk.)
"Saf su 100 derecede kaynar.", ifadesi gerçeğe uygundur.
-Tutarlılık kuramı
Yargının gerçeğe uygun olup olmaması ile ilgilenilmeksizin yargı mantıksal olarak tutarlı ise, doğrudur. (Mantıksal doğruluk.)
"A B'ye eşittir. B C'ye eşittir. O halde A C'ye eşittir." ifadesinde A,B,C,eşitlik gerçeklikle ilişkili değildir. Doğada A,B,C bulunamaz. Ama bu bilgi doğrudur.

Temellendirme (Kanıtlama / İspatlama)
Yargının doğru olup olmadığını göstermek için yapılan işlemdir.
-Uygunluk kuramınca emprik (deneysel) temellendirme yapılır.
-Tutarlılık kuramınca mantık kurallarına uygun akıl yürütme işlemleri yapılır.

Bilgi kuramının temel soruları
1- Bilginin kaynağı
Bilgi nasıl oluşuyor?
Bilgiye akılla mı deneyle mi ulaşılır?
Bilgi doğuştan mıdır?
2- Bilginin değeri
Doğru bilginin ölçütü nedir?
Bilgi gerçeği verebilir mi?
Bilginin sınırı nedir?
Varlığın doğru bilgisine ulaşılabilir mi?
Bilgi, nesneyi doğru olarak yansıtabilir mi?
Bu alana not ekleyebilirsiniz.
Başka bir sorunuz mu var?
Yorumlar (1)
Katılıyor musun?
00

Tam aradığım gibi özet teşekkürler.


05.12.2019

10/10

Bu Yoruma Cevap Yaz

İlgili Konu
Bilgi Felsefesi
İlgili Kayıtlar
İlgili Sorular
Benzer Kayıtlar
İlginizi Çekebilir